انجمن یاران منتظر
عنوان موضوع :برج هاي دو گانه خرقان قزوین
نویسنده :قمرخانم


بنام خدا
برج هاي دو گانه خرقان
در كنار روستاي حصار – 30 كيلومتري شهر آبگرم – آرامگاه دو تن از بزرگان دوره سلجوقي ( ابو سعيد بيجار پسرسعد و ابو منصور ايلتاي پسر تكين ) قرار دارد كه به صورت دو برج شكوهمند آجري با فاصله 29 متر از يكديگر خود نمايي مي كند .
در كنار روستاي حصار – 30 كيلومتري شهر آبگرم – آرامگاه دو تن از بزرگان دوره سلجوقي ( ابو سعيد بيجار پسرسعد و ابو منصور ايلتاي پسر تكين ) قرار دارد كه به صورت دو برج شكوهمند آجري با فاصله 29 متر از يكديگر خود نمايي مي كند .

برج شرقي به ارتفاع تقريبي 15 متر و قطر 11 متر با طرحي هشت ضلعي و ستون هاي مدور در هر گوشه بر پايه اي از سنگ بنا شده است . ضخامت ديواره هاي برج به 60 سانتي متر مي رسد كه بر روي آجر هاي ساده زيرين ، پوششي تزييني از آجر با ضخامت 21 سانتي متر به كار رفته است .

 

دو پلكان مارپيچ – كه در ستون هاي مدور واقع در گوشه ها تعبيه شده – با 22 پله به غلام گردشي مابين دو پوش گنبد مي پيوندد . ساقه گنبد نواري پهن از نقوش تزييني آجري با طرح هاي مختلف هندسي در بالاي هر ضلع دارد و زير آن كتيبه اي باريك به خط كوفي آياتي از سوره 59 قرآن كريم را در خود پذيرفته است . در هر يك از اضلاع هشت گانه برج ، دو ستونچه مدور تزييني چسبيده به ستون هاي مدور بزرگ هشت گوشه است كه از پايين تا نيمي از ارتفاع اضلاع هشت گانه امتداد يافته و سپس قوس تيزه داري بر روي آنها بر پا شده است .

قاب سازي هاي تزييني داخل طاق نما هاي اضلاع هشت گانه هر يك داراي طرح و نقش خاصي هستند كه هيچ كدام با ديگري يكسان نيست . ضلع سردر ورودي برج ، تزيين بيشتري از جمله دو خط كتيبه در بردارد . داخل بقعه نيز به صورت هشت ضلعي است كه در وسط هر ضلع آن طاق نمايي با قوس تيزه دار بر پا گشته و دور تا دور كف بقعه بقاياي سكويي به ارتفاع سي سانتيمتر ديده مي شود .

بروي ديوارها و قسمت كاربندي و زير گنبد داخلي آثار ارزنده اي از ديوار نگاره هاي دوره سلجوقي – مانند طاووس ، ستاره هاي شش پر و هشت پر ، گل و بوته ، پرنده و درخت انار به شيوه استليزه – وجود دارد كه در نوع خود كم سابقه و حائز اهميت بسيار است .اين برج در سال 460 ه . ق ساخته شده و نخستين بنا با گنبد دو پوش غير مخروطي در معماري اسلامي است . بناي برج غربي كه در سال 486 ه . ق به پايان رسيده از نظر طرح و نقشه همانند برج قديمي تراست ، با اين تفاوت كه يك پلكان مارپيچ دارد و ضمن رعايت ابعاد برج قبلي حدود 55 سانتي متر از ارتفاع بيشتري برخوردار است و كشيده تر به نظر مي رسد . تركيب و تنظيم طرح هاي مختلف در اين دو بنا كه به سي نقش بالغ مي شود و اوج هنر آجر كاري به شمارمي آيد همانند هنري كه در طرح ريزي متناسب هيات كلي بنا به كار رفته قابل ستايش است . اين دو برج در زلزله ويرانگر اول تير ماه 81 آوج به شدت آسيب دیدند.
 

a (18).jpg